Pierwszymi mieszkańcami wyspy nie byli Chińczycy. Mimo, że historia Chin datowana jest ponad 3000 lat wstecz, a Tajwan zawsze leżał na peryferiach chińskiego imperium, nie odnotowano znaczącej migracji Chińczyków na Tajwan aż do 15 wieku. Prawdopodobnie wcześni mieszkańcy Tajwanu, zwani aborygenami, pochodzili z wysp Pacyfiku.
W 1517 pierwsi Europejczycy, żeglarze portugalscy, przybili do brzegów Tajwanu. Zachwyceni pięknem krajobrazu nazwali go „Ilha Formosa”, co znaczy „piękna wyspa”. Nazwa „Formosa” jest wciąż używana, lecz obecnie wyspa jest przede wszystkim znana pod chińską nazwą Taiwan, co można przetłumaczyc jako „tarasowa, szeregowa zatoka”.
Kilkukrotne próby skolonizowania Tajwanu przez Europejczyków nie powiodły się. W 1624 Holendrzy kolonizują południowy Tajwan i rządzą tam przez 38 lat. Dwa lata później Hiszpanie kolonizują północny Tajwan, ale zostają wyparci przez Holendrów w roku 1642.
Tajwan nie miał armii żeby odeprzeć holenderską okupację, ale krwawe wydarzenia w Chinach wkrótce wszystko zmieniły. Mandżurowie postanowili zniszczyć zwolenników dynastii Ming. W roku 1661 Cheng Chengkung (Jheng Chen-Gong) zwany Koxinga, ucieka na Tajwan. Ma ze sobą 35-tysięczne wojsko i skutecznie wypędza Holendrów. W 1683 Mandżurowie podbijają jednak Tajwan i rządza tam przez 212 lat.

W ciągu ponad 200 lat rządów Mandżurów, pokaźna liczba ludności z prowincji Fujian przybyła na Tajwan. Imigranci przynosili ze sobą swoją kulturę i język i wciąż dominowali na wyspie.
Kiedy w roku 1895 Chiny poniosły klęskę w Pierwszej Chińsko-Japońskiej Wojnie, Tajwan był jednym z łupów wojennych i został przekazany Japonii. Wielu mieszkanców wyspy sprzeciwiało się surowemu prawu japońskiemu i organizowało rebelie. Ogłaszono też, że Tajwan najpóźniej w ciągu roku będzie niepodległą republiką. Jednak The Formosan Republic, pierwsza republika w Azji, była najkrócej żyjącą republiką. Japończycy szybko i brutalnie ją zmiażdżyli. Przez następne 50 lat Tajwan był częścia Japonii i ulegał jej wpływom. Nawet dziś wielu starszych Tajwańczyków mówi po japońsku.
Mimo, że Japończycy nie tolerowali przeciwstawiania się ich prawu, efektywnie przyczynili się do rozwoju ekonomii i edukacji na Tajwanie. Podczas rządów Japonii stał się on krajem bardziej rozwiniętym niż kontynentalne Chiny. Japończycy budowali drogi, tory kolejowe, szkoły, szpitale i wprowadzali technikę do rolnictwa. W odróżnieniu od Chińczyków i Koreańczyków, starsi Tajwańczycy często ciepło wspominają erę japońską. Mimo, iż zwykle dodają, że policjanci japońscy w pełni zasłużyli na miano brutali.
Efektywny, czy nie, rząd japoński przede wszystkim chciał pozyskać siłę roboczą i surowce. Kiedy wybuchla II Wojna Światowa, Japończycy wcielili do armii dziesiątki tysiecy Tajwańczyków, z których wielu zginęło lub odniosło rany. Alianci bombardowali obiekty wojskowe na Tajwanie, jednak wyspa szczęśliwie oparła się nalotom dywanowym, jakie musiała znosić Japonia. W roku 1945 Japonia została pokonana, a Tajwan powrócił do Chin. Kiedy jednak wojna dobiegła końca, tajwańska ekonomia na równi z chińską i japońską, popadła w ruinę.

Wydarzenia w kontynentalnych Chinach z pierwszej połowy XX-tego wieku musiały wywrzeć wpływ na przyszłość Tajwanu.
Ostatnia chińska dynastia Qing upadła w roku 1911 w następstwie narodowej rebelii pod przywódstwem dr Sun Yatsena, który stał się pierwszym prezydentem Republiki Chińskiej (Republic of China, ROC). Sun Yatsen nie chciał władzy, ustąpił zatem na korzyść Yuan Shikai’a. Ten nie podzielał niestety wizji Yatsena o demokratycznych Chinach i próbował uczynić z siebie nowego cesarza. Nie udało mu się to jednak.
Później nastąpił okres wojny obywatelskiej, podczas której różne frakcje walczyły o władzę. Ostatecznie jedność przywrócono kiedy Kuomintang (KMT, Nationalist Party) siłą przejął władzę. Przywódcą armii nacjonalistów był Chiang Kaishek, któremu przysługiwał tytuł Generalissimo. Jednakże wkrótce i KMT stanęła w obliczu poważnych zagrożeń: z jednej strony Japonia rosła w siłę, z drugiej groziła komunistyczna rebelia.
Po porażce Japonii w II Wojnie Światowej, zgodnie z postanowieniami z Jałty, Chiny odzyskały suwerenność. Tajwańczycy nie cieszyli się długo z końca wojny. Chiang Kaishek uczynił skorumpowanego i niekompetentnego generała Chen Yi gubernatorem Tajwanu. Złe rządy Chena Yi osiągnęły punkt krytyczny 28 lutego 1947 roku, kiedy brutalnie stłumiono rozruchy przeciw KMT. Wydarzenie to, teraz znane jako „2-28”, pozostawało zakazanym tematem aż do zniesienia stanu wojennego w roku 1987.

28 lutego 1947 roku w masowej rzezi zginęły tysiące Tajwańczyków z rąk chińskich żołnierzy Chiang Kaisheka. Wydarzenie to było początkiem 40-letniego stanu wojennego, podczas którego Kuomintang rządził na Tajwanie żelazną pięścią.

* Na podstawie „Taiwan” by Lonely Planet, tłumaczenie Natiwa.

Reklamy